Ouder dan de huizen doen vermoeden

De moderne wijk Malburgen begon in 1937, maar het gebied heeft een veel langer verleden. Het rivierenlandschap, boerderijen, dijken en de vroegere nederzetting Malburgen vertellen een geschiedenis die verweven is met de Rijn en de ontwikkeling van Arnhem. Ook Meinerswijk, aan de westkant van de wijk, speelt hierin een rol.

Van tuinstad naar volkswijk

De eerste plannen gingen uit van een groene, ruim opgezette woonwijk. De Tweede Wereldoorlog onderbrak de bouw. Na de oorlog veranderde de woningnood de opgave: er moesten snel veel huizen worden gerealiseerd. Hierdoor ontstond een mix van laagbouw en portiekflats die nog altijd herkenbaar is.

Herinneringen levend houden

Historische beelden en bewonersherinneringen geven het verhaal een menselijk gezicht. We publiceren alleen afbeeldingen die we zelf mogen gebruiken, met vermelding van de maker en licentie. Wie zelf foto’s of verhalen wil delen, kan contact opnemen.


Het landschap vóór de moderne wijk

Lang voordat Malburgen deel werd van de stad, speelde de Rijn een centrale rol in de omgeving. De ligging van het water, dijken en agrarisch gebruik bepaalden waar wegen en nederzettingen konden ontstaan. Het huidige stratenplan is daardoor slechts één laag in een veel langer verhaal van het gebied ten zuiden van Arnhem.

De geschiedenis van de nabijgelegen uiterwaarden en Meinerswijk helpt om dit landschap te begrijpen. Overblijfselen uit verschillende perioden laten zien dat de zuidelijke Rijnoever niet pas in de twintigste eeuw werd gebruikt. Oude kaarten en archiefbeelden maken dit onderscheid tussen vroegere landschappen en moderne woonstraten zichtbaar.

Van uitbreidingsplan naar wederopbouwwijk

Met de aanleg van de Rijnbrug werd een nieuwe directe verbinding met de stad mogelijk. In 1937 begon de bouw van het moderne Malburgen. Het oorspronkelijke ontwerp bevatte ideeën voor een groene woonomgeving, maar de oorlog onderbrak het werk. Daarna kreeg Arnhem te maken met een urgente behoefte aan betaalbare woonruimte.

In de naoorlogse decennia ontstond een gevarieerd woongebied met rijhuizen, portiekwoningen, scholen en winkels. Straten uit verschillende bouwfasen liggen tegenwoordig naast elkaar. Lees meer op Malburgen tijdens de oorlog en de wederopbouw.

Waarom de geschiedenis nog steeds relevant is

Veel discussies over de wijk gaan tegenwoordig over isolatie, woningvernieuwing, verkeersroutes en openbaar groen. Dat zijn onderwerpen die direct verband houden met de keuzes van vroegere ontwerpers. Wie begrijpt waarom een straat op een bepaalde manier is gebouwd, kan huidige veranderingen ook beter plaatsen.

Historische foto’s, bewonersherinneringen en openbare archieven vullen elkaar aan. We proberen op deze website gebeurtenissen zorgvuldig te dateren en bronvermeldingen te gebruiken. Nieuwe verhalen zijn welkom, maar we publiceren geen onbevestigde herinneringen alsof het officiële feiten zijn.

Geschiedenis herkennen tijdens een wandeling

Wie de bouwperioden van Malburgen wil leren herkennen, kan aandacht besteden aan dakvormen, voortuinen, portieken, straatbreedtes en de plaats van groen. Zulke kenmerken vertellen iets over de ideeën van de tijd waarin een buurt werd ontworpen. Ze zijn geen exact bewijs van een bouwjaar, maar vormen wel een aanleiding om verder te zoeken in historische bronnen.

Een vergelijking van oude en nieuwe foto’s helpt om veranderingen vast te leggen. Controleer daarbij straatnaam, periode en kijkrichting. Een vroegere foto kan namelijk een inmiddels verdwenen situatie tonen, of een locatie die later anders is benoemd. Dit soort zorgvuldig archiefonderzoek maakt een wijkverhaal betrouwbaarder.

← Terug naar ontdek malburgen